Help mij
Generic selectors
Alleen exacte overeenkomsten
Vul je zoekterm in
Zoeken in inhoud
Post Type Selectors

Wat is wilsonbekwaamheid?

Wilsbekwaam ben je als je de gevolgen van een beslissing kunt overzien op het moment dat je die neemt. Kun je dat niet, dan ben je voor die beslissing wilsonbekwaam.

Het is geen aan-of-uitknop. Wilsbekwaamheid verschilt per onderwerp. Iemand kan bijvoorbeeld zelf bepalen waar hij wil wonen, maar niet beoordelen of een lening verstandig is. Daarom wordt dit per beslissing beoordeeld.

Het kan wisselen. Op een goede dag kan iemand meer overzien dan op een slechte. Bij aandoeningen met een wisselend beloop, zoals een psychose of delier, kan de wilsbekwaamheid tijdelijk veranderen.

Je wordt niet officieel wilsonbekwaam verklaard. Er bestaat geen stempel of register. De beoordeling wordt per situatie gemaakt door degene die bij de beslissing betrokken is, zoals een arts, notaris of kantonrechter.

Een diagnose is op zichzelf dus niet voldoende. Het gaat om wat iemand op dat moment kan overzien, niet alleen om wat er in het dossier staat.

Waarom lopen financiën vast bij wilsonbekwaamheid?

Geldzaken lijken van buitenaf simpel. In werkelijkheid vragen ze dat je begrijpt wat je tekent en overziet wat de gevolgen zijn, en dat is precies wat hier wegvalt. Deze punten zien wij in de praktijk het vaakst terug:

  • Verplichtingen aangaan zonder de gevolgen te overzien. Een abonnement, een lening of een aankoop aan de deur wordt getekend omdat het op dat moment een goed idee lijkt.
  • Kwetsbaar voor misbruik. Wie niet kan inschatten of iemand te vertrouwen is, is een makkelijk doelwit voor verkopers, oplichters en soms voor mensen uit de eigen omgeving.
  • Instanties die dichtklappen. De bank, de zorgverzekeraar en de uitkeringsinstantie mogen zonder machtiging of beschikking niets met een familielid bespreken. De familie ziet het misgaan maar kan er niet bij.
  • Post die niet meer wordt begrepen. Een aanmaning ziet er niet anders uit dan reclame. Wat dringend is, is niet af te lezen.
  • Weerstand tegen hulp. Bij een deel van de aandoeningen ontbreekt het ziekte-inzicht. Hulp voelt dan als bemoeienis en wordt afgehouden.
  • Geld weggeven of kwijtraken. Grote bedragen worden geschonken of uitgeleend zonder dat het later wordt herinnerd.
  • Uitstel van de familie. Er wordt gewacht tot het echt misgaat, en dan blijkt de eenvoudigste route inmiddels afgesloten.

Help mij direct

  • Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
  • Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
  • Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
  • Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
  • Ik ga akkoord met de privacyverklaring

Signalen dat het misgaat

Financieel vastlopen gaat zelden in één keer. Het gebeurt stap voor stap. Deze signalen zijn de moeite waard om serieus te nemen:

  • ongeopende post die zich verzamelt, soms letterlijk in een la of tas
  • rekeningen die dubbel worden betaald of juist helemaal niet
  • automatische incasso’s die worden gestorneerd
  • nieuwe abonnementen, loten of aankopen waar niemand om heeft gevraagd
  • onverklaarbare opnames of overboekingen op het bankafschrift
  • geld dat wordt weggegeven of uitgeleend aan onbekenden
  • onrust of achterdocht zodra het over geld gaat
  • een bank of instantie die om een volmacht of beschikking vraagt
  • een familielid dat het er stilzwijgend bij is gaan doen

Herken je er drie of meer? Dan is het verstandig om te beoordelen of bewindvoering passend is. Wacht daar niet te lang mee, want de route via de notaris sluit op enig moment.

Risico’s als je niets doet

Bij wilsonbekwaamheid is er nog een risico dat bij andere situaties niet speelt: je verliest opties naarmate je langer wacht. Wat er kan gebeuren:

  • de mogelijkheid om zelf een gevolmachtigde aan te wijzen vervalt definitief
  • incassokosten en rente die de schuld verdubbelen
  • een deurwaarder die beslag legt op inkomen of bankrekening
  • afsluiting van gas, water of elektriciteit
  • vermogen dat verdwijnt door misbruik of door onbedachte schenkingen
  • contracten die zijn getekend en achteraf moeilijk aan te vechten zijn
  • ruzie binnen de familie over wie wat mocht regelen en waarom

En misschien wel het zwaarste gevolg: de familie staat machteloos op het moment dat ze het meest willen helpen, omdat er formeel niets is geregeld.

Hoe kunnen wij helpen?

Bij beschermingsbewind benoemt de kantonrechter een bewindvoerder die het vermogen beheert. Wij openen een beheerrekening en een leefgeldrekening, betalen de vaste lasten, vragen toeslagen aan, leggen contact met schuldeisers en zorgen voor het leefgeld. Wat wij daarnaast belangrijk vinden bij wilsonbekwaamheid:

  • Wij regelen de aanvraag. Het verzoekschrift, de bereidverklaring en de onderbouwing verzorgen wij tijdens het intakegesprek. Jij hoeft geen formulieren uit te zoeken.
  • Zeggenschap waar het kan. Ook wie voor financiële beslissingen wilsonbekwaam is, kan vaak prima aangeven wat hij belangrijk vindt. Wij betrekken de betrokkene zelf, niet alleen de familie.
  • Toezicht als waarborg. Wij leggen jaarlijks rekening en verantwoording af aan de kantonrechter. Dat is precies de zekerheid die een volmacht niet biedt.
  • Bescherming tegen misbruik. Betalingen lopen via ons en worden maandelijks gecontroleerd. Onbekende partijen krijgen geen toegang tot de rekening.
  • Samenwerking met arts en familie. Wij stemmen af met de behandelaar en de naasten, binnen de grenzen van de privacy.

Is er een persoonsgebonden budget, dan kunnen wij ook het PGB-beheer verzorgen. Verblijft de betrokkene bij een zorginstelling die met ons samenwerkt, dan is Pré-Bewind mogelijk: financieel beheer in de periode voordat het bewind door de rechtbank is uitgesproken. Is er nog wel ruimte om vooruit te regelen, dan is een notariële volmacht of levenstestament de eenvoudigste oplossing. Dat is niet ons werk maar dat van een notaris, en wij zeggen dat gewoon als dat de betere route is.

De volgende stap

Bewindvoering aanvragen doe je bij de kantonrechter. Wij nemen dat werk uit handen: tijdens het intakegesprek verzorgen wij de aanvraag richting de rechtbank. Zo werkt het bij Aktiva:

  1. Je vult het hulpformulier in of belt ons. Binnen 24 uur heb je persoonlijk contact.
  2. Binnen 7 dagen volgt een intakegesprek, bij jou thuis of digitaal.
  3. Wij stellen het verzoek aan de kantonrechter op en verzamelen de onderbouwing, zoals een verklaring van een arts of behandelaar.
  4. De kantonrechter beoordeelt het verzoek en hoort de betrokkene, meestal tijdens een korte zitting.
  5. Na de uitspraak start het bewind en nemen wij de administratie over.

Reken op enkele maanden tussen indienen en uitspraak. Loopt het in die periode uit de hand, dan kunnen wij via Pré-Bewind het financieel beheer alvast overnemen zodat er geen gat valt. Wil je bewind aanvragen voor iemand anders? Lees dan hoe je bewindvoering aanvraagt voor iemand anders.

Bewindvoering

Bewindvoering is een dienstverlening van Aktiva en een beschermende maatregel van de rechtbank gericht op het beheren van de financiën. Hierbij is de cliënt minder zelfredzaam en is er een bepaalde noodzaak om de financiën uit handen te geven.

Veelgestelde vragen over wilsonbekwaamheid

Dat hangt af van de beslissing. Een arts beoordeelt het bij medische keuzes, een notaris bij het passeren van een akte, en de kantonrechter bij een verzoek om bewind. Er is dus geen instantie die het eenmalig en voor alles vaststelt. Twijfelt een notaris, dan wordt er geen akte gepasseerd, ook al wil de familie dat wel.

Ja. Een verzoek kan ook worden ingediend als de betrokkene het er niet mee eens is. De kantonrechter hoort dan beide kanten en beoordeelt zelf. Bij aandoeningen waarbij het ziekte-inzicht ontbreekt, zoals bij dementie of Korsakov, komt verzet regelmatig voor en is dat op zichzelf geen reden om af te zien van een aanvraag.

Niet per se, maar het kan wel. Blijkt de gevolmachtigde de taak niet aan te kunnen, ontstaat er onenigheid binnen de familie, of weigeren instanties mee te werken op basis van de volmacht, dan kan er alsnog bewind worden aangevraagd. Het toezicht van de rechtbank is voor veel families juist de reden om die stap te zetten.

Nee. Onder bewind blijf je handelingsbekwaam: je mag zelf beslissen over je leven, je zorg en je woonplek. Alleen het beheer van je geld en je bezittingen ligt bij de bewindvoerder. Dat is anders bij curatele, waar je die bekwaamheid wel verliest.

Dan is mentorschap de aangewezen maatregel. Bewind gaat over geld, mentorschap over zorg, behandeling en begeleiding. Beide kunnen in hetzelfde verzoek aan de kantonrechter worden gevraagd en gaan vaak samen.

Dat kan worden aangevochten, maar het moet wel worden aangetoond. Hoe eerder je erbij bent, hoe groter de kans dat het lukt. Meld het daarom altijd meteen bij ons als je vermoedt dat er iets is afgesloten dat niet had gemogen.

Klantverhalen

Wat is voor jou de reden dat je voor bewindvoering hebt gekozen?

Jeltje is 48 jaar, woont begeleid en werkt, via een dagbestedingstraject, bij een kinderboerderij. Ze verzorgt daar de dieren en werkt ook mee in de keuken en bij de kassa. Jeltje staat al jaren onder bewind bij… Lees verder

Wat is een reden om onder bewindvoering te komen?

Dat is de hoofdvraag die wij aan Manuela stelden. Manuela zocht hulp omdat zij ongeordend is en daardoor moeite heeft met het creëren van overzicht. Ze mist inzicht in de financiën, toeslagen en alle zaken die hierbij… Lees verder

Waardoor kun je in de schulden komen?

Trien is al vanaf 2012 een cliënt bij Aktiva. Zij heeft onze hulp gezocht omdat ze in een ernstige schuldensituatie terecht was gekomen en bij de gemeente geen oplossing vond. Inmiddels is Trien al jaren schuldenvrij. Door… Lees verder

Waardoor kun je in de financiële problemen komen?

‘Dit kan door het uitblijven van reacties of door sancties bij het niet betalen van de vaste lasten. Na drie maanden hoorde ik pas dat ik de woning uitgezet zou worden.’ Aldus Wytze zijn situatie. Wytze kwam… Lees verder

Wat kun je doen als je door de stress de financiën niet meer kunt beheren?

Melanie is al jaren een betrokken cliënt van Aktiva. Ook is zij actief op social media om iedereen die meer wil weten over bewindvoering te informeren en onduidelijkheden weg te nemen. Lees verder

Wat was voor jou de reden om hulp te zoeken?

Ondanks haar borderline problematiek, de uithuisplaatsing van de kinderen, bedreigingen en agressie van haar ex-partner weet ze zich staande te houden. Ze heeft heel wat meegemaakt in haar leven en heeft ondanks alles haar geluk kunnen vinden.… Lees verder

Laatste nieuws