Bewindvoering bij een verstandelijke beperking

Signalen dat het misgaat

Financieel vastlopen gaat zelden in één keer. Het gebeurt stap voor stap. Deze signalen zijn de moeite waard om serieus te nemen:

• ongeopende post die zich verzamelt, soms letterlijk in een la of tas
• automatische incasso’s die worden gestorneerd
• aanmaningen en incassokosten die erbij komen
• nieuwe abonnementen, telefoons of bestellingen waar niemand om heeft gevraagd
• geld dat op is zonder dat duidelijk is waaraan
• vrienden of kennissen die opvallend vaak langskomen rond de betaaldag
• een bankpas of pincode die is uitgeleend
• toeslagen die niet zijn aangevraagd of juist worden teruggevorderd
• een ouder, begeleider of familielid die er steeds meer bij moet helpen

Herken je er drie of meer? Dan is het verstandig om te beoordelen of bewindvoering passend is.

Risico’s als je niets doet

Schulden lossen zichzelf niet op. Bij een verstandelijke beperking is het risico bovendien groter dat problemen buiten beeld blijven, omdat er niet over gepraat wordt en de post niet wordt begrepen. Wat er dan kan gebeuren:

• incassokosten en rente die de schuld verdubbelen
• een deurwaarder die beslag legt op inkomen of bankrekening
• afsluiting van gas, water of elektriciteit
• terugvorderingen van toeslagen die in één keer betaald moeten worden
• schulden op naam die door iemand anders zijn gemaakt
• strafrechtelijke gevolgen na misbruik van een bankrekening door derden
• verlies van woonruimte of dagbesteding door de opgelopen stress

En misschien wel het zwaarste gevolg: de financiële chaos gaat de begeleiding in de weg zitten. Wie continu in de overleefstand staat, komt niet toe aan werk, wonen en het opbouwen van zelfstandigheid.

Hoe kunnen wij helpen?

Bij beschermingsbewind benoemt de kantonrechter een bewindvoerder die de geldzaken beheert. Wij openen een beheerrekening en een leefgeldrekening, betalen de vaste lasten, vragen toeslagen aan, leggen contact met schuldeisers en zorgen voor het leefgeld. Wat een bewindvoerder allemaal doet, lees je in het takenpakket van de bewindvoerder.

Wat wij daarnaast belangrijk vinden bij een verstandelijke beperking:

• Uitleg in gewone taal. Wij leggen uit wat er gebeurt en waarom, in woorden die kloppen. Vragen stellen mag altijd en zo vaak als nodig is.
• Wij praten met jou, niet alleen over jou. Ook als er ouders of begeleiders meekijken, ben jij degene met wie wij het gesprek voeren.
• Voorspelbaarheid. Vast leefgeld, op een vaste dag, op een eigen rekening met een eigen pas. Wat erop staat kun je uitgeven, en dat is het.
• Wij zijn de nee-zegger. Wordt er druk uitgeoefend om iets te tekenen of geld te lenen, dan kun je naar ons verwijzen. Dat haalt de druk weg zonder dat jij de vervelende hoeft te zijn.
• Wij nemen de gesprekken over. Schuldeisers en deurwaarders melden zich bij ons, niet bij jou.
• Samenwerking met je netwerk. Wij werken graag samen met je begeleider, je woonvoorziening of je ouders, uiteraard alleen als jij daar toestemming voor geeft.

Is er een persoonsgebonden budget, dan kunnen wij ook het PGB-beheer verzorgen. Woon je bij een zorginstelling die met ons samenwerkt, dan is Pré-Bewind mogelijk. Zie ook bewindvoering bij beschermd wonen. Twijfel je of bewind wel nodig is? Soms is de lichtere vorm budgetbeheer genoeg. Houd er wel rekening mee dat budgetbeheer kan worden opgezegd, ook onder druk van anderen, terwijl bewind blijft staan. Zie het verschil tussen budgetbeheer en bewindvoering.

De volgende stap

Bewindvoering aanvragen doe je bij de kantonrechter. Wij nemen dat werk uit handen: tijdens het intakegesprek verzorgen wij de aanvraag richting de rechtbank. Zo werkt het bij Aktiva:

1. Je vult het hulpformulier in of belt ons. Binnen 24 uur heb je persoonlijk contact.
2. Binnen 7 dagen volgt een intakegesprek, bij jou thuis of digitaal.
3. Wij stellen samen met jou het verzoek aan de kantonrechter op.
4. De kantonrechter beoordeelt het verzoek en nodigt je meestal uit voor een korte zitting.
5. Na de uitspraak start het bewind en nemen wij de administratie over.

Als de rechtbank het beschermingsbewind uitspreekt, dan staat er in de beschikking:

“Uit de stukken is voldoende aannemelijk geworden dat de rechthebbende als gevolg van zijn / haar geestelijke toestand tijdelijk of duurzaam niet in staat is ten volle zijn / haar vermogensrechtelijke belangen zelf behoorlijk waar te nemen.”

Met deze uitspraak word je beschermd door een bewindvoerder die namens jou de financiën beheert. Wil je bewind aanvragen voor je volwassen kind of voor je broer of zus? Dat leggen we apart uit.